LERENDE EVALUATIE

Een lerende evaluatie is erop gericht om deelnemers/partijen in een conflict of project, gezamenlijk terug te laten kijken naar het doen en laten. Dit type evaluatie is erop gericht om gezamenlijk inzicht te verwerven. In die zin is het anders dan een traditionele evaluatie, waarin een buitenstaander een oordeel geeft. Vaak achteraf en met de bedoeling om bestuurders af te rekenen op de effectiviteit van hun beleid.

 

Historie

Met het veranderen van de klassieke visie op beleidsvorming in de jaren '80, ontwikkelen zich andere concepten voor beleidsvorming. Er komt meer ruimte voor inbreng van andere belanghebbenden. Daarmee verandert ook de beleidsevaluatie van karakter: die wordt participatief.

 

Conflictsituaties

Het is zinvol gebleken om in conflictsituaties een lerende evaluatie uit te voeren met de partijen in het conflict. Vaak hebben acties onbedoeld bijgedragen aan de situatie, maar ontbreket het overzicht om tot dat gezamenlijke inzicht te komen. Het uitvoeren van een lerende evaluatie kan een doorbraak betekenen in het oplossen van het conflict.

 

Methode: Conflict Clinic

De Universiteit van Amsterdam heeft een methode ontwikkeld om samen met verschillende betrokkenen naar een (vastgelopen) conflicten te kijken; de Conflict Clinic. De methode kan op verschillende manieren worden ingezet, bijvoorbeeld het herstel van relaties tussen partijen of als start voor beleidsmediation.

In een Conflict Clinic worden de belangrijkste stakeholders uit een conflict of complexe samenwerking bijeen gebracht, samen met een groep externe reflectanten. In een veilige setting wordt geprobeerd op een waardevrije de kluwen van het conflict te ontwarren en handvatten te bieden voor de toekomst. Het gaat daarbij vooral om het blootleggen van patronen van interactie.

 

Theoretische basis

De Conflict Clinic is gebaseerd op twee pijlers. In de eerste plaats op het idee van de ‘reflective practitioner’: door te kijken naar de eigen praktijk door de ogen van een ander, wordt het inzicht in het eigen handelen vergroot. Het is immers voor veel mensen in de praktijk niet altijd mogelijk hun eigen acties of handelen op een adequate manier te beschrijven: ‘het is wat je doet’. Doordat zowel inzicht in het eigen handelen en handelingskader als ook het inzicht in het handelingskader van de andere stakeholders wordt vergroot, ontstaat er ruimte voor leren. Daarmee is de vorm van de Conflict Clinic uitermate geschikt om evaluaties te doen van complexe samenwerkingsvormen, zonder dat er perse sprake hoeft te zijn van een geëscaleerd conflict.

 

De tweede theoretische pijler is gebaseerd op de gedachte van systemische interafhankelijkheid. De gedachte hierachter is dat acties en handelingen van partijen leiden tot bepaalde patronen. Bij ingewikkelde conflicten of samenwerkingsverbanden is de interafhankelijkheid tussen de verschillende acties en reacties niet eenvoudig te herkennen. Door rode draden aan te brengen in conflictpatronen kunnen er openingen en hefbomen gevonden worden om tot een doorbraak te kunnen komen.

 

Type vraagstukken

Een greep van vragen die de afgelopen tijd aan een lerende evaluatie zijn onderworpen

  • Welke risico's lopen partijen in de sierteelt (met elkaar in kaart brengen hoe de keten eruit ziet en erachter komen waar de zwakke plekken en bedreigingen zitten)
  • Is er een uitweg uit een conflict over welke projectontwikkelaar het recht heeft om een windpark te mogen ontwikkelen, terwijl de regelgeving niet helder genoeg is om de overheid een besluit te laten nemen?
  • Wat kunnen we doen om uit een langdurig slepend conflict over een luchthaven te komen?
  • Hoe kan een eenvoudige aanvraag voor een laad- en losplek bij een supermarkt uitmonden in een strijd tussen gemeente en bewoners?

Rijnveld Beleidsmediation

Groenland 14

2548 WC Den Haag

 

KvK  27316204

Rijnveld Beleidsmediation  2015